Өзін-өзі жұмыспен қамтығандар мен жеке кәсіпкер табысын бағалаудың жаңа ережелері - FCHAIN

Өзін–өзі жұмыспен қамтығандар мен жеке кәсіпкер табысын бағалаудың жаңа ережелері

 

2026 жылғы 11 наурызда Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі №18 қаулы қабылдап, макропруденциялық нормативтер мен қарыз алушылардың табысын есептеу әдістемелеріне өзгерістер енгізді. Құжат 2026 жылғы 20 наурыздан бастап күшіне енді және 19 наурыздан бастап туындаған қатынастарға қолданылады. Өзгерістер арнайы салық режимдерін қолданатын өзін-өзі жұмыспен қамтыған азаматтар мен жеке кәсіпкерлерге (ЖК) тікелей қатысты.

 

Не өзгерді?

Жаңашылдықтардың негізгі мақсаты — банктердің қарыз алушылардың табысын бағалау талаптарын «Банктер және банк қызметі туралы» заңмен және ҚР Салық кодексімен сәйкестендіру. Енді банктер стандартты емес табыс көздері бар клиенттердің ресми табысын анықтаудың нақты ережелеріне ие болды.

 

Табыс қалай есептеледі

Негізгі критерий — өтініш бергенге дейінгі соңғы 6 айдағы расталған ресми табыс.

Табыс бір немесе бірнеше дереккөз негізінде анықталады:

• банк шоттарының үзінді көшірмелері (жалақы және басқа түсімдер)
• мемлекеттік базалардағы деректер
• зейнетақы аударымдары туралы мәліметтер
• міндетті төлемдерді шегергендегі жеке тұлғалардың табысы

Қосымша есепке алынуы мүмкін:

• зейнетақы төлемдері
• сақтандыру төлемдері (соның ішінде аннуитеттер және міндетті сақтандыру)

 

Өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін

Бұл санаттағы азаматтар үшін ресми табыс ретінде:

• мобильді қосымшалардағы деректер
• салықтық реестрлер
• салық заңнамасында көзделген өзге де дереккөздер қабылданады.

Бұл маңызды өзгеріс, өйткені бұрын мұндай тұлғаларға табысын дәлелдеу қиынырақ болатын.

 

Жеңілдетілген декларация бойынша жұмыс істейтін ЖК үшін

ЖК табысы:

• салық есептілігі негізінде
• шығындарды ескере отырып
• төленген жеке табыс салығын (ЖТС) есепке ала отырып анықталады.

Осылайша, банктер тек жалпы түсімді емес, бизнестің нақты қаржылық жағдайын бағалайды.

 

FChain бухгалтерлік және салық қызметтері

FChain компаниясы Қазақстан Республикасының заңнамасындағы барлық өзекті өзгерістерді ескере отырып, бизнеске кешенді бухгалтерлік және салықтық қызметтер ұсынады.

Біз есептің ашықтығы мен дұрыстығын қамтамасыз етеміз, тәуекелдерді азайтамыз және жаңа талаптар жағдайында сенімді жұмыс істеуге жағдай жасаймыз.

Қызметтеріміз:

• бухгалтерлік және салықтық есепті толық жүргізу
• есептілікті уақытылы және айыппұлсыз тапсыру
• салықтарды, соның ішінде ҚҚС-ты дұрыс есептеу

FChain мамандары заңнамадағы өзгерістерді тұрақтылық пен ашықтықты сақтай отырып тұрақты түрде бақылап, бизнеске жаңа талаптарға тез бейімделуге көмектеседі.

 

HR Enbek: қызметкер еңбек шарты бойынша деректерді қалай өз бетінше түзете алады

Дайындаған: Мөлдір Мұхтар

Бизнес дамыту жөніндегі маман

FChain Қазақстан

📩 almaty@f-chain.com
📱 WhatsApp: +7 771 214 1820