2026 жылға арналған 200.00-нысан: толтыру мен тапсырудың жаңа қағидалары - FCHAIN

2026 жылға арналған 200.00-нысан: толтыру мен тапсырудың жаңа қағидалары

2026 жылдан бастап Қазақстанда жеке табыс салығы (ЖТС) мен әлеуметтік салық бойынша жаңартылған 200.00-нысан қолданылады. Өзгерістер жаңа Салық кодексінің енгізілуіне байланысты қабылданды және әлеуметтік төлемдерді есептеу тәртібіне, салық төлеушілердің санаттарына, салықтық шегерімдерге және жекелеген қосымшаларды толтыру қағидаларына қатысты. Жаңартылған нысан 2026 жылдың I тоқсаны бойынша есептіліктен бастап қолданылады. Компаниялар мен жеке кәсіпкерлер салық есептілігін дайындау кезінде есептеулердің дұрыстығын және белгіленген мерзімдердің сақталуын қамтамасыз ету үшін жаңа талаптарды ескеруі қажет.

 

200.00-нысанға қойылатын жаңа талаптар

Жаңартылған салық есептілігі нысаны мен оны толтыру қағидалары Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің 2025 жылғы 12 қарашадағы № 695 бұйрығына 8-қосымшамен бекітілген. Өзгерістер Қазақстан Республикасының жаңа Салық кодексінің ережелеріне сәйкес әзірленді. 200.00-нысан тоқсан сайын, есепті тоқсаннан кейінгі екінші айдың 15-күнінен кешіктірілмей тапсырылады. Бұл тәртіп Салық кодексінің 445-бабының 1-тармағында белгіленген. Есептілікті дайындау кезінде салық төлеушілер оны тапсыру мерзімдерін ғана емес, салықтарды, әлеуметтік төлемдерді және жеке тұлғалардың табыстарын көрсетуге қатысты жаңартылған талаптарды да ескеруі тиіс.

 

Әлеуметтік салық пен әлеуметтік аударымдарды бөлек есептеу

Маңызды өзгерістердің бірі — әлеуметтік салық пен әлеуметтік аударымдарды бөлек есептеу тәртібінің енгізілуі. Салық кодексінің 557-бабына сәйкес әлеуметтік салық есептілікте әлеуметтік аударымдар сомасына азайтылмай көрсетіледі. Екі міндеттеме бір-бірінен тәуелсіз есептеледі және төленеді.

Жаңартылған нысанда әлеуметтік салықты көрсету үшін мынадай тәртіп көзделген:

• ~ 005-жол — 6% мөлшерлеме бойынша есептелетін әлеуметтік салық.
• ~ 007-жол — жеке кәсіпкерлер, жеке практикамен айналысатын тұлғалар, сондай-ақ шаруа немесе фермер қожалықтары өздері және қызметкерлері үшін айлық есептік көрсеткішпен (АЕК) есептейтін әлеуметтік салық.

Есептілікті толтыру кезінде аталған төлемдерді дұрыс ажырату маңызды, өйткені жаңа тәртіп салық міндеттемелерінің есептілікте көрсетілуіне әсер етеді.

 

Жұмыс берушінің міндетті зейнетақы жарналарына арналған жаңа 014-жол

200.00-нысанға жұмыс берушінің өз пайдасына есептейтін міндетті зейнетақы жарналарын (ЖМЗЖ) көрсетуге арналған 014-жол қосылды. Бұл жолды жалпыға бірдей белгіленген салық салу тәртібін қолданатын жеке кәсіпкерлер, жеке практикамен айналысатын тұлғалар, сондай-ақ шаруа немесе фермер қожалықтарының басшылары мен мүшелері толтырады. Ал арнаулы салық режимдерін қолданатын салық төлеушілер үшін тиісті төлемдерді көрсетудің басқа тәртібі қарастырылған. Оңайлатылған салық есептілігі негізіндегі арнаулы салық режимін қолданатын жеке кәсіпкерлер өздері үшін төленетін жарналарды 910.00-нысанда көрсетеді. Арнаулы салық режимін қолданатын шаруа немесе фермер қожалықтары бұл жарналарды 920.00-нысанда көрсетеді. Осылайша, салық есептілігін толтыру тәртібі салық төлеушінің санатына және қолданылатын салық салу режиміне байланысты болады.

 

Салық төлеушілер санаттарындағы өзгерістер

2026 жылдан бастап 200.00-нысанда көрсетілетін салық төлеушілер санаттарының тізбесі кеңейтілді. Жаңартылған жіктеу мынадай санаттарды қамтиды:

1. D санаты — оңайлатылған салық есептілігі негізіндегі арнаулы салық режимін қолданатын салық төлеушілер.
2. G санаты — арнаулы салық режимін қолданатын шаруа немесе фермер қожалықтары.
3. H санаты — ауыл шаруашылығы кооперативтері.
4. J санаты — ауыл шаруашылығы өнімдерін және акваөсіру өнімдерін өндірушілер.

Салық төлеушінің санатын дұрыс анықтау оның қызмет ерекшеліктері мен қолданылатын салық салу режимін ескере отырып, есептілікті дұрыс толтыру үшін қажет.

 

200.02 және 200.05-қосымшалар: жеке тұлғалардың табыстары мен салықтық шегерімдер

Өзгерістер жеке тұлғалардың табыстарын салық есептілігінің қосымшаларында көрсету тәртібіне де қатысты. Мәліметтерді 200.02 және 200.05-қосымшалар арасында бөлудің негізгі өлшемшарты — табыс алушының салықтық резиденттік мәртебесі. 200.02-қосымшада Қазақстанның бейрезиденттері болып табылатын жеке тұлғалардың табыстары көрсетіледі. Қазақстан Республикасының салықтық резиденттері деп танылған шетел азаматтары мен азаматтығы жоқ тұлғалардың табыстары 200.05-қосымшада көрсетіледі.

200.05-қосымшада салықтық шегерімдердің жаңартылған мөлшерлері көзделген:

1. Негізгі салықтық шегерім — айына 30 АЕК, бірақ күнтізбелік жыл ішінде 360 АЕК-тен аспайды.
2. I және II топтағы мүгедектігі бар тұлғаларға арналған әлеуметтік салықтық шегерім — жылына 5 000 АЕК.
3. III топтағы мүгедектігі бар тұлғаларға, мүгедектігі бар балалардың ата-аналарына және азаматтардың жекелеген басқа санаттарына арналған әлеуметтік салықтық шегерім — жылына 882 АЕК.

Сонымен қатар 200.05-қосымшаға шетел азаматтары мен азаматтығы жоқ тұлғалардың азаматтығы тиесілі елдің кодын көрсетуге арналған жаңа баған енгізілді. Есептілікті дайындау кезінде жұмыс берушілер қызметкерлердің салықтық мәртебесін, қолданылатын шегерімдерді және жеке деректерді көрсетуге қойылатын талаптарды ескеруі қажет. Бұл әсіресе шетел азаматтары жұмыс істейтін компаниялар үшін өзекті.

 

200.05 және 200.06-қосымшаларды тапсыру мерзімдері

Жекелеген өзгерістер 200.00-нысанға қосымшаларды тапсыру кезеңділігіне қатысты. Салық кодексінің 445-бабы 2-тармағының 1) тармақшасына сәйкес 200.05 және 200.06-қосымшалар күнтізбелік жылдың қорытындысы бойынша жасалады және жылына бір рет IV тоқсанға арналған салық есептілігімен бірге тапсырылады. Осылайша, 2026 жылға арналған 200.05 және 200.06-қосымшаларды 2027 жылғы 15 ақпаннан кешіктірмей тапсыру қажет. Салық төлеушілер жеке тұлғалардың табыстары туралы мәліметтердің толықтығын, есептеулердің дұрыстығын және деректердің жаңартылған есептілік талаптарына сәйкестігін алдын ала тексеруі тиіс. Қажетті ақпаратты уақтылы дайындау жылдық қосымшаларды толтыру кезінде қателіктердің туындау қаупін азайтуға мүмкіндік береді.

 

FChain Kazakhstan — салық есептілігін кәсіби сүйемелдеу

200.00-нысандағы өзгерістер жұмыс берушілер мен кәсіпкерлерден жеке табыс салығын, әлеуметтік салықты, зейнетақы жарналарын және басқа да міндетті төлемдерді есептеуге ерекше назар аударуды талап етеді. Қызметкерлердің салықтық мәртебесін дұрыс анықтау, тиісті шегерімдерді қолдану және есептілікті уақтылы дайындау маңызды мәнге ие. FChain Kazakhstan компаниясы Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес есеп жүргізу мен міндеттемелерді орындауға кешенді тәсіл ұсына отырып, кәсіпорындарға бухгалтерлік, салықтық және кадрлық сүйемелдеу саласында кәсіби қызметтер көрсетеді.

• Бухгалтерлік және салықтық есеп — бухгалтерлік және салықтық есепті жүргізу, салық есептілігін дайындау, міндетті төлемдерді есептеу және есептілікті тапсыру мерзімдерін бақылау.
• Қазақстандағы жалақы — қолданыстағы заңнама талаптарына сәйкес еңбекақыны, жеке табыс салығын, әлеуметтік төлемдерді және міндетті зейнетақы жарналарын есептеу.
• Кадрлық қызметтер — кадрлық құжаттаманы жүргізу, жұмыс уақытын есепке алу және еңбекақыны дұрыс есептеу мен салық есептілігін дайындауға қажетті қызметкерлер туралы мәліметтерді рәсімдеу.
• Бухгалтерлік есепті қалпына келтіру — есеп деректерін қалпына келтіру, өткен есепті кезеңдердегі қателерді анықтау және салықтық есептеулер үшін дұрыс мәліметтерді дайындау.
• Кәсіпкерлерге құқықтық қолдау — заңнаманы қолдану, белгіленген талаптарды сақтау және мемлекеттік органдар алдындағы міндеттемелерді орындау мәселелері бойынша компанияларға құқықтық қолдау көрсету.

FChain Kazakhstan компаниясының кешенді кәсіби сүйемелдеуі кәсіпорындарға әкімшілік жүктемені азайтуға, есептеулердің дұрыстығын қамтамасыз етуге және салық міндеттемелерін уақтылы орындауға мүмкіндік береді. 2026 жылы 200.00-нысанның жаңартылуы жеке тұлғалардың табыстарына салық салу және міндетті төлемдерді есептеу тәртібіндегі өзгерістерді көрсетеді. Әлеуметтік салық пен әлеуметтік аударымдарды бөлек есептеу, салық төлеушілердің жаңа санаттары, жаңартылған шегерімдер және жекелеген қосымшаларды тапсыру кезеңділігінің өзгеруі салық есептілігін дайындаудың қалыптасқан тәртібін қайта қарауды талап етеді. Есеп деректерін жүйелі түрде тексеру, салық заңнамасының талаптарын дұрыс қолдану және белгіленген мерзімдерді сақтау қателіктер қаупін азайтуға әрі компанияның бухгалтерлік және салықтық үдерістерінің тұрақтылығын қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.

 

Қазақстандағы бухгалтерлік және салық жаңалықтары — 2026 жылғы қараша

Дайындаған: Анель Космаганбетова

Директордың ассистенті

FChain Қазақстан

  📩almaty@f-chain.com
WhatsApp: +7 771 214 1820